Skip to main content

ارزیابی اوزان شاخص ها در اکسل – روش آنتروپی

روش آنتروپی

هر مساله ای که که فرد تصمیم گیرنده با آن مواجه است، ممکن است دارای چندین شاخص باشد. بنابراین دانستن اهمیت نسبی شاخص ها ضرورت دارد. از این رو به هر شاخص، یک وزن داده می شود، به گونه ای که مجموع اوزان شاخص ها برابر یک باشد. این وزن ها، اهمیت نسبی (درجه برتری) هرشاخص را نسبت به بقیه، برای تصمیم گیری نشان می دهد. بر ارزیابی اوزان شاخص ها، روش های مختلفی وجود دارد که در اینجا روش آنتروپی (Entropy) بررسی می گردد. آنتروپی یک مفهوم بسیار با اهمیت در علوم اجتماعی، فیزیک و تئوری اطلاعات است. وقتی که داده های یک ماتریس تصمیم گیری، به طور کامل مشخص شده باشد، می توان روش آنتروپی را برای ارزیابی وزن ها بکار برد. ایده این روش این است که هرچه پراکندگی در مقادیر یک شاخص بیشتر باشد، آن شاخص از اهمیت بیشتری برخوردار است. طی کردن 5 گام برای بدست آوردن اوزان شاخص ها لازم است:

اگر تصمیم گیرنده از پیش، وزن دهنی (قضاوتی) مشخصی مانند Yj را برای شاخص j در نظر گرفته باشد، در این هنگام وزن تعدیل شده (Wj) که ترکیبی از وزن های قضاوتی و آنتروپی است به صورت ذیل محاسبه می شود:

در روش آنتروپی بایستی دقت کرد که مثبت یا منفی بودن شاخص ها، تاثیری در محاسبه وزن ها نخواهد داشت.


منبع : کتاب مباحث نوین در تحقیق در عملیات (دکتر منصور مومنی)

محاسبه اوزان شاخص ها با روش آنتروپی در اکسل

برای شما برنامه ای ساده در قالب فایل اکسل طراحی شده که با استفاده از آن به راحتی می توانید تنها با وارد کردن ماتریس کمی، اوزان شاخص ها را با روش آنتروپی بدست آورید. همچنین امکان در نظر گرفتن اوزان قضاوتی هم وجود دارد. فایل اکسل مربوط به روش آنتروپی را می توانید در انتهای همین مطلب دانلود نمایید.

برای آشنایی با نحوه کار با برنامه از مثال مساله فرد دانش آموخته موجود در کتاب مباحث نوین در تحقیق در عملیات (دکتر منصور مومنی) استفاده می شود. ماتریس کمی مربوط به این مساله به صورت ذیل می باشد:

فایل اکسل را اجرا کرده و گام های ذیل را طی نمایید:

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *